Geboortesteen mei: smaragd, de eerlijke gebruiksaanwijzing
Smaragd is de geboortesteen van mei: het diepste groen dat de natuur maakt. Beeldschoon, maar wel een tikje diva. Zo ga je er slim mee om.
In het kort
De geboortesteen van mei is de smaragd, een groene beril. Hij scoort 7,5 tot 8 op de schaal van Mohs, maar is door zijn natuurlijke insluitsels brosser dan dat getal belooft. Vrijwel elke smaragd is behandeld met olie of hars om barstjes minder zichtbaar te maken. Draag hem met zorg en houd hem uit de ultrasoon reiniger. Het Britse alternatief voor mei is chrysopraas.
De geboortesteen mei heeft misschien wel de mooiste kleur van het hele rijtje. Een goede smaragd is zo diep en levendig groen dat elke vergelijking tekortschiet. Lentegras na een regenbui komt in de buurt, meer niet. Maar smaragd is ook de diva onder de geboortestenen. Weet je dat vóór je koopt, dan heb je er een leven lang plezier van. Dus geen lofzang, wel een eerlijke gebruiksaanwijzing.
1. Een smaragd zonder insluitsels bestaat bijna niet
Smaragd is familie van aquamarijn, de geboortesteen van maart: allebei zijn het berillen. De groene kleur komt van chroom en soms vanadium. Die elementen verstoren tijdens de groei het kristal, waardoor bijna elke smaragd vol zit met kleine vezels, belletjes en barstjes. Juweliers noemen dat liefkozend de jardin, de tuin. Bij smaragd is dat normaal en geen teken van slechte kwaliteit. Ziet een steen er voor de prijs van een gewone smaragd vlekkeloos helder uit? Stel dan gerust een extra vraag: is hij labgemaakt, of misschien zelfs glas?
Waar je wél op let: insluitsels die het licht doven of die dicht aan het oppervlak zitten. Een barstje dat tot aan de rand loopt, is een zwakke plek.
2. Bijna elke smaragd heeft een oliebeurt gehad
Smaragden gaan al eeuwen in bad: vroeger vaak in cederolie, tegenwoordig ook in kunsthars. De olie vult de barstjes die het oppervlak raken, zodat ze minder opvallen. Dat is een gangbare, geaccepteerde behandeling, maar niet altijd permanent. Hitte, oplosmiddelen en ultrasone trillingen kunnen de olie eruit halen, waarna de steen er ineens troebeler uitziet. Een goede juwelier kan hem opnieuw oliën. Laboratoria geven aan hoeveel behandeling een steen heeft gehad, van gering tot sterk. Vraag ernaar bij een dure aankoop.
3. Hard, maar bros
Krassen? Daar maakt een smaragd zich weinig zorgen over. Met 7,5 tot 8 is hij harder dan kwarts, dus gewoon stof krast hem niet. Zijn zwakke plek is taaiheid. Door al die insluitsels kan een smaragd bij een klap of drukplek scheuren of een hoekje verliezen. Daarom is de smaragdslijpvorm uitgevonden: een rechthoek met afgeschuinde hoeken, die de kwetsbare punten wegneemt.
Pluspunten
- Uitzonderlijk mooie, diepe kleur
- Hard genoeg tegen gewoon slijtagestof
- Grote symbolische en historische waarde
Minpunten
- Gevoelig voor klappen en hitte
- Behandeling vraagt soms onderhoud
- Topkwaliteit is erg duur
Waar komen smaragden vandaan?
Wie smaragd zegt, zegt Colombia. Het is de bekendste bron, met mijnen als Muzo en Chivor die beroemd zijn om hun warme, helder groene stenen. Zambia levert smaragden met een iets blauwer groen, Brazilië is ook een grote producent. Historisch zijn er de mijnen in de oostelijke woestijn van Egypte, die volgens de overlevering aan Cleopatra werden gekoppeld. Of de koningin echt een smaragdverzamelaar was, is vooral een mooi verhaal.

Smaragd betekenis en overlevering
Groen als de lente, dus geen wonder dat smaragd van oudsher staat voor een nieuw begin, groei en liefde. In de Romeinse tijd werd hij met Venus geassocieerd, de godin van de liefde. Plinius de Oudere schreef dat de groene kleur weldadig was voor vermoeide ogen. Leuk om te weten, maar geen reden om je oogarts in te ruilen voor een smaragd. We houden het bij symboliek. En die is sterk genoeg: bij 55 jaar huwelijk vier je niet voor niets de smaragden bruiloft.
Smaragd in een ring: zo doe je het slim
- Kies een beschermende zetting. Een kastzetting of een rand van kleine stenen eromheen vangt klappen op.
- Kies een slijpvorm zonder punten. Smaragdslijpsel, ovaal of cabochon zijn veiliger dan peer of marquise.
- Doe hem af bij sporten, tuinieren, koken met hete pannen en schoonmaken.
- Overweeg een hanger of oorbellen als je hem elke dag wilt dragen zonder zorgen.
Hoe steen en zetting samen het verschil maken, lees je bij ring met edelsteen.

Onderhoud
Een smaragd poetsen is simpel: lauw water, een zacht borsteltje en een druppel milde zeep. Meer is het niet. Geen ultrasoon, geen stoom, geen zilverdip en geen alcohol of aceton. En laat hem niet bakken in de zon op het dashboard van je auto. Bewaar hem in een zacht zakje, los van harde stenen. Laat eens per paar jaar de zetting en de steen controleren. Meer in sieraden schoonmaken.
Geboortesteen mei: moderne en traditionele lijst
Smaragd is de vaste steen van mei: op de moderne lijst, op de lijst van 1912 en op de Britse lijst. Alleen de Britten noemen daarnaast chrysopraas, en in oudere Europese lijsten kom je naast smaragd ook agaat tegen.
| Lijst | Steen voor mei |
|---|---|
| Modern (Jewelers of America, nu) | Smaragd |
| Traditioneel (Amerikaanse lijst van 1912) | Smaragd |
| Brits (National Association of Goldsmiths, 2013) | Smaragd, chrysopraas |
| Oudere Europese lijsten | Smaragd, agaat |
Traditioneel of modern maakt bij mei dus weinig uit. Het overzicht van alle maanden vind je bij geboortestenen per maand.
Chrysopraas: het Britse alternatief
Op de lijst van de Britse juweliersvereniging staat chrysopraas naast smaragd. Dat is een appelgroene, licht doorschijnende chalcedoon, gekleurd door nikkel. Hij scoort 6,5 tot 7, is taai en betaalbaar en wordt meestal als cabochon of kraal geslepen. Mooi als je het groen van mei wilt in een ontspannen sieraad, zoals een kralenarmband, zonder de zorgen van een smaragd.
Cadeau-ideeën voor mei
- Een kleine smaragd hanger in geelgoud: warm, klassiek en veilig voor de steen. Over goud lees je meer bij 14 of 18 karaat goud.
- Smaragd oorknopjes, waar de steen weinig te verduren heeft.
- Een moederring met een smaragdje voor een kind uit mei, zie geboortesieraden.
- Mei is ook de maand van Moederdag: zie onze sieraden voor Moederdag.
Benieuwd naar de andere maanden? Alle geboortestenen op een rij vind je bij geboortestenen per maand, en nog veel meer moois op onze edelstenen-pagina.
Veelgestelde vragen
Wat is de geboorte steen van mei en wat betekent smaragd?
De geboortesteen mei is smaragd, met chrysopraas als Brits alternatief. Smaragd betekent volgens de overlevering een nieuw begin, groei en liefde, passend bij een lentemaand. Zoek je een mei edelsteen voor elke dag, kies dan een beschermende zetting.
Wat is de geboortesteen van mei?
Smaragd. Op de Amerikaanse lijst is dat de enige steen voor mei. De Britse lijst noemt chrysopraas als alternatief.
Zijn insluitsels in smaragd erg?
Nee, ze zijn normaal en horen bij de steen. Let vooral op barstjes die tot aan het oppervlak lopen en op insluitsels die de steen dof maken.
Kan ik een smaragdring elke dag dragen?
Het kan, met een beschermende zetting en als je hem afdoet bij zwaar werk. Smaragd is hard, maar door insluitsels gevoelig voor klappen.
Mag een smaragd in de ultrasoon reiniger?
Liever niet. De trillingen en warmte kunnen de olie of hars uit de barstjes halen, waardoor de steen troebel wordt. Lauw sop en een zacht borsteltje zijn genoeg.


